ทุกงานสำคัญมีเจ้าของ ขั้นตอน และคนตรวจที่ไม่ใช่ตัวเอง
10 control ที่เป็นโครงกำกับของ ISMS ตั้งแต่นโยบายที่ผู้บริหารลงนาม ไปจนถึงคู่มือที่คนเข้าเวรเปิดทำตามได้ สำหรับบริษัท 80 คนที่ทำงานบนคลาวด์
- A.5.1
- A.5.2
- A.5.3
- A.5.37
IT Select Lab · ทำ ISO 27001 ให้เป็นระบบที่ใช้จริง ไม่ใช่แค่ใบรับรอง
สรุปใน 3 ข้อ
นโยบายหลัก 1 หน้า ที่ MD ลงนาม กับ นโยบายเฉพาะเรื่อง 8 ฉบับที่มีเจ้าของและรอบทบทวนของตัวเอง พนักงานกดรับทราบในระบบ HR
ทุกงานสำคัญมีเจ้าของในตาราง RACI และงานที่ห้ามทำคนเดียว ถ้าคนไม่พอแยกหน้าที่ ให้ใช้ log กับการทบทวนโดยคนที่สองแทน
ระบบต้องตรวจตัวเองได้: ทีมตรวจการปฏิบัติตามทุกเดือน ผู้ตรวจที่เป็นกลางตรวจปีละครั้ง และงาน production มี runbook (คู่มือทีละขั้น) ที่คนอื่นทำตามได้
เดินตามวงจร
วิศวกร platform คนสำคัญลาช่วงปิดงวดเงินเดือน
1 สถานการณ์
วิศวกร platform ที่รู้ขั้นตอน production ดีที่สุดลาป่วย 1 สัปดาห์ช่วงลูกค้าปิดงวดเงินเดือน งานหลายเรื่องอยู่ในหัวเขาคนเดียว
2 ความเสี่ยง
R11 พึ่งพาวิศวกร platform คนเดียวในงานสำคัญ
ระดับ 9 สูง → คงเหลือ 6
A.5.37A.5.2
3 control และหลักฐาน
- A.5.37 คู่มือที่ใครก็ทำตามได้
- A.5.2 กำหนดใครรับผิดชอบงานความปลอดภัย
- E27 runbook งานดูแลระบบ production
- E02 ผังบทบาท ISMS และตาราง RACI
4 auditor ตรวจ
ผ่าน
สถานการณ์ฝึก · ผู้ตรวจเปิด SoA แถว A.5.37 เห็นสถานะ "บางส่วน 8 จาก 12 เรื่อง" ตรงกับ wiki และแผนของ R11 ที่ management review ครั้งที่ 2 อนุมัติให้เลื่อน จึงไม่เป็น NC
ผู้ตรวจไม่ได้ต้องการให้ทุกอย่างเสร็จ แต่ต้องการให้ SoA บอกความจริง และมีแผนที่ผู้มีอำนาจอนุมัติ
- สถานการณ์: สถานการณ์ที่บริษัทเล็กเจอบ่อย: ระบบทำงานได้เพราะคนหนึ่งคน ไม่ใช่เพราะมีขั้นตอน
- ความเสี่ยง: R11 ก่อนจัดการ 3 × 3 = 9 ระดับสูง ต้องมีแผน · เจ้าของความเสี่ยงคือ CTO เพราะคุมทั้งคนและลำดับงาน
- control และหลักฐาน: แผนคือ runbook งานหลัก 12 เรื่อง (E27) และเวร on-call ที่มีคนสำรองทุกงานตามตาราง RACI (E02) · ตอนนี้คงเหลือ 2 × 3 = 6 เพราะอีก 4 เรื่องยังไม่มี runbook CTO และ ISMS manager ยอมรับชั่วคราวถึง 2026-12-24 · เป้าเมื่อแผนเสร็จ 2 × 2 = 4
- auditor ตรวจ: ผู้ตรวจไม่ได้ต้องการให้ทุกอย่างเสร็จ แต่ต้องการให้ SoA บอกความจริง และมีแผนที่ผู้มีอำนาจอนุมัติ
10 control ทำงาน 4 อย่าง
- ให้ทิศทางA.5.1 นโยบาย · A.5.4 ผู้บริหารทุกระดับทำให้คนทำตาม
- แบ่งคนและอำนาจA.5.2 ใครรับผิดชอบ · A.5.3 งานไหนห้ามทำคนเดียว
- เชื่อมกับภายนอกและงานใหม่A.5.5 หน่วยงานรัฐ · A.5.6 กลุ่มวิชาชีพ · A.5.8 โครงการใหม่
- ตรวจตัวเองA.5.35 ตรวจอิสระ · A.5.36 ตรวจการปฏิบัติตาม · A.5.37 คู่มือที่ตรวจได้ว่าทำตามจริง
ชุดนโยบาย ร่างที่มักทำ vs ฉบับที่พอดี · ร่างที่มักทำ (1/6)
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
คู่มือนโยบายความปลอดภัยสารสนเทศฉบับรวม
- รหัส
- ISMS-PO-01
- ฉบับ
- 0.9
- อนุมัติ
- ยังไม่มีผู้อนุมัติ
- วันที่
- —
1. นโยบาย 93 หมวด
หนึ่งหมวดต่อหนึ่ง control คัดคำอธิบายจากเอกสารมาตรฐานมาเรียงต่อกัน
2. ผู้รับผิดชอบ
ฝ่าย IT รับผิดชอบทุกนโยบาย
หน้า 1–4 จาก 64 หน้า
- A.5.1 ยาวจนไม่มีใครอ่าน และคัดข้อความมาตรฐานผิดลิขสิทธิ์
- A.5.2 ไม่มีตำแหน่งเจ้าของ ไม่มีใครรู้ว่าต้องทบทวนเมื่อไร
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร
DOCX Markdownชุดนโยบาย ร่างที่มักทำ vs ฉบับที่พอดี · ร่างที่มักทำ (2/6)
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
คู่มือนโยบายความปลอดภัยสารสนเทศฉบับรวม
- รหัส
- ISMS-PO-01
- ฉบับ
- 0.9
- อนุมัติ
- ยังไม่มีผู้อนุมัติ
- วันที่
- —
3. การสื่อสาร
เก็บไว้ในโฟลเดอร์ของทีม IT
หน้า 1–4 จาก 64 หน้า
- A.5.1 พนักงานไม่รู้ว่ามี ไม่มีหลักฐานการรับทราบ
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร
DOCX Markdownชุดนโยบาย ร่างที่มักทำ vs ฉบับที่พอดี · ฉบับที่พอดี (3/6)
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
นโยบายความมั่นคงปลอดภัยสารสนเทศ และรายการนโยบายเฉพาะเรื่อง
- รหัส
- ISMS-PO-01
- ฉบับ
- 1.2
- อนุมัติ
- MD
- วันที่
- 2026-06-15
นโยบายหลัก
เหตุผล คำมั่น กรอบวัตถุประสงค์ หน้าที่ของทุกคน และช่องทางแจ้งเหตุ MD ลงนาม ทบทวนปีละครั้ง
นโยบายหลัก 1 หน้า ดาวน์โหลดได้ด้านล่าง
- A.5.1 สั้นพอให้พนักงานอ่านจบในวันแรก
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร
DOCX Markdownชุดนโยบาย ร่างที่มักทำ vs ฉบับที่พอดี · ฉบับที่พอดี (4/6)
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
นโยบายความมั่นคงปลอดภัยสารสนเทศ และรายการนโยบายเฉพาะเรื่อง
- รหัส
- ISMS-PO-01
- ฉบับ
- 1.2
- อนุมัติ
- MD
- วันที่
- 2026-06-15
นโยบายเฉพาะเรื่อง
| นโยบาย | เจ้าของ | หลักฐาน |
|---|---|---|
| การควบคุมการเข้าถึง | CTO | E12 |
| การใช้งานทรัพย์สิน (หัวข้อ AI ยังเป็นร่าง) | COO | E08 |
| การจำแนกข้อมูล | ISMS manager | E10 |
นโยบายหลัก 1 หน้า ดาวน์โหลดได้ด้านล่าง
- A.5.1 · A.5.2 ทุกฉบับมีเจ้าของเป็นตำแหน่ง แก้ตามรอบของตนได้โดยไม่ต้องแก้นโยบายหลัก
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร
DOCX Markdownชุดนโยบาย ร่างที่มักทำ vs ฉบับที่พอดี · ฉบับที่พอดี (5/6)
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
นโยบายความมั่นคงปลอดภัยสารสนเทศ และรายการนโยบายเฉพาะเรื่อง
- รหัส
- ISMS-PO-01
- ฉบับ
- 1.2
- อนุมัติ
- MD
- วันที่
- 2026-06-15
นโยบายเฉพาะเรื่อง (ต่อ)
| นโยบาย | เจ้าของ | หลักฐาน |
|---|---|---|
| การพัฒนาซอฟต์แวร์อย่างปลอดภัย | VP Engineering | E48 |
| ผู้ให้บริการภายนอกและคลาวด์ | COO | E15 E17 |
| การรับมือเหตุการณ์ | ISMS manager | E18 |
| การสำรองข้อมูลและความต่อเนื่อง | CTO | E21 |
| การทำงานจากบ้าน | Head of Platform | E31 |
นโยบายหลัก 1 หน้า ดาวน์โหลดได้ด้านล่าง
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร
DOCX Markdownชุดนโยบาย ร่างที่มักทำ vs ฉบับที่พอดี · ฉบับที่พอดี (6/6)
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
นโยบายความมั่นคงปลอดภัยสารสนเทศ และรายการนโยบายเฉพาะเรื่อง
- รหัส
- ISMS-PO-01
- ฉบับ
- 1.2
- อนุมัติ
- MD
- วันที่
- 2026-06-15
การรับทราบ
พนักงานกดรับทราบในระบบ HR วันเริ่มงานและปีละครั้งพร้อมการอบรม แจ้งซ้ำเมื่อนโยบายเปลี่ยน เช่น ฉบับ 1.2 ที่เพิ่มกติกาการใช้ AI (ร่าง)
นโยบายหลัก 1 หน้า ดาวน์โหลดได้ด้านล่าง
- A.5.1 · A.5.4 หัวหน้าทีมดูรายชื่อคนที่ยังไม่รับทราบได้ทุกเดือน
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร
DOCX Markdownแยกหน้าที่ในทีม 10 คน
แบบที่มักทำ
- admin คลาวด์ถาวร 9 บัญชี ใครก็แก้ได้
- คนขอสิทธิ์อนุมัติสิทธิ์ให้ตัวเองใน ticket
- deploy ตรงจาก console ไม่มีคนเห็น
- "เราคนน้อย แยกไม่ได้" แล้วจบแค่นั้น
แบบที่พอดี
- สิทธิ์ admin ชั่วคราวตามคำขอ มี log (E36) และบัญชี break-glass 2 บัญชีที่ทบทวนทุกครั้งที่ใช้ และ CTO ทบทวนรวมทุกเดือน
- ผู้ขอกับผู้อนุมัติเป็นคนละคนเสมอ (ISMS-RO-01 ข้อ 6)
- ทุก change ผ่าน pull request ที่คนอื่นอนุมัติ
- ผลทบทวนสิทธิ์ลงนามโดยเจ้าของระบบ (หัวหน้าทีมที่ดูแลระบบนั้น) ไม่ใช่เจ้าของบัญชี (E20)
ตาราง RACI ที่ตอบได้ว่าใครทำ ใครอนุมัติ (1/4)
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
บทบาท หน้าที่ และอำนาจใน ISMS
- รหัส
- ISMS-RO-01
- ฉบับ
- 1.1
- อนุมัติ
- MD
- วันที่
- 2026-03-20
RACI (บางส่วน)
| กิจกรรม | MD | ผู้บริหารอื่น | ISMS manager | เจ้าของความเสี่ยง / เจ้าของระบบ | COO (DPO) |
|---|---|---|---|---|---|
| อนุมัตินโยบาย | A | C | R | C | C |
| ประเมินความเสี่ยง | I | C | A | R | C |
- A.5.2 R ลงมือ A อนุมัติ C ให้ความเห็น I รับทราบ · ทุกแถวมี A คนเดียว · ทบทวนสิทธิ์ลงมือโดยเจ้าของระบบ (ภายหลังเขียนรายละเอียดไว้ในนโยบายการควบคุมการเข้าถึง ISMS-AC-01)
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร
DOCX Markdownตาราง RACI ที่ตอบได้ว่าใครทำ ใครอนุมัติ (2/4)
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
บทบาท หน้าที่ และอำนาจใน ISMS
- รหัส
- ISMS-RO-01
- ฉบับ
- 1.1
- อนุมัติ
- MD
- วันที่
- 2026-03-20
RACI (บางส่วน) (ต่อ)
| กิจกรรม | MD | ผู้บริหารอื่น | ISMS manager | เจ้าของความเสี่ยง / เจ้าของระบบ | COO (DPO) |
|---|---|---|---|---|---|
| ทบทวนสิทธิ์รายไตรมาส | – | A (CTO) | C | R (เจ้าของระบบ) | – |
| ตัดสินใจแจ้งเหตุ | A | C | R | C | R |
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร
DOCX Markdownตาราง RACI ที่ตอบได้ว่าใครทำ ใครอนุมัติ (3/4)
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
บทบาท หน้าที่ และอำนาจใน ISMS
- รหัส
- ISMS-RO-01
- ฉบับ
- 1.1
- อนุมัติ
- MD
- วันที่
- 2026-03-20
ความเป็นกลาง
- ผู้ตรวจภายในไม่ตรวจงานที่ตนออกแบบหรือทำเอง
- Security & Compliance ไม่ตรวจ ISMS ที่ตนเขียน
- คนขอสิทธิ์ไม่อนุมัติสิทธิ์ของตัวเอง
- A.5.3 · A.5.35 เขียนไว้ครั้งเดียว ใช้ได้ทั้งเรื่องสิทธิ์และการตรวจ
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร
DOCX Markdownตาราง RACI ที่ตอบได้ว่าใครทำ ใครอนุมัติ (4/4)
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
บทบาท หน้าที่ และอำนาจใน ISMS
- รหัส
- ISMS-RO-01
- ฉบับ
- 1.1
- อนุมัติ
- MD
- วันที่
- 2026-03-20
คณะทำงาน ISMS
ISMS manager (ประธาน) CTO COO Head of Platform HR & Admin Manager ประชุมเดือนละครั้ง ทุกวาระจบด้วยมติ เจ้าของ และวันที่
- A.5.4 หัวหน้าที่คุมทีมนั่งในวงเดียวกับคนที่ติดตามผล
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร
DOCX Markdownทะเบียนผู้ติดต่อภายนอก
- สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลเมื่อข้อมูลที่เราเป็นผู้ควบคุมรั่ว แจ้งโดยไม่ชักช้า ไม่เกิน 72 ชม. นับแต่ทราบเท่าที่ทำได้ เว้นแต่เหตุนั้นไม่มีความเสี่ยงที่จะกระทบสิทธิของเจ้าของข้อมูล · COO (DPO) แจ้ง หลัง MD ตัดสินใจ
- ลูกค้า 400 รายเมื่อข้อมูลพนักงานของลูกค้ารั่ว เราเป็นผู้ประมวลผล เป้าคือแจ้งภายใน 24 ชม. ตามแผนรับมือเหตุ ISMS-IR-01 ฉบับ 2.2 (ลูกค้าธนาคารขอ ผ่านมติ management review ครั้งที่ 2) ส่วน DPA ทั่วไปและประกาศกำหนดเพดาน 72 ชม. · Head of Support ส่งตามรายชื่อผู้ติดต่อในสัญญา
- ThaiCERT / สกมช.ขอคำแนะนำทางเทคนิคเมื่อถูกโจมตี · ISMS manager
- ตำรวจเมื่อเป็นอาชญากรรม เช่น ถูกเรียกค่าไถ่หรือบุคคลภายในขโมยข้อมูล · COO หลังปรึกษาฝ่ายกฎหมาย
- ผู้ให้บริการคลาวด์ช่องทางแจ้งเหตุด้านความปลอดภัยของผู้ให้บริการ · Head of Platform
- กลุ่มวิชาชีพ (A.5.6)ชุมชนนักพัฒนาด้านความปลอดภัย และประกาศความปลอดภัยของผู้ให้บริการหลัก ข่าวที่เกี่ยวข้องส่งต่อเข้าสรุปภัยคุกคามรายเดือน (E05)
โครงการใหม่ผ่าน 5 จุดตรวจ
- 1kickoffตอบ checklist 10 ข้อ ข้อมูลอะไร ระดับไหน ผู้ให้บริการใหม่ไหม
- 2จำแนกข้อมูลข้อมูลชีวภาพเป็นข้อมูลอ่อนไหวตาม PDPA ม.26 จัดเป็นระดับลับมาก
- 3ประเมินความเสี่ยงข้อมูลประเภทใหม่คือตัวกระตุ้นให้ประเมินซ้ำ (8.2)
- 4ออกแบบ controlthreat model และข้อกำหนดความปลอดภัยอยู่ใน backlog เดียวกับฟีเจอร์
- 5ทบทวนก่อนขึ้นระบบISMS manager ตรวจว่างานความปลอดภัยใน backlog ปิดครบ
ใครตรวจอะไร เมื่อไร
- ทุกเดือนคณะทำงาน ISMS ดู dashboardเครื่องที่ไม่เข้ารหัส บัญชีที่ไม่มี passkey ช่องโหว่เลยกำหนด (E31 E14 E39)
- ทุกไตรมาสเจ้าของระบบทบทวนสิทธิ์ระบบสำคัญทุกไตรมาส ระบบอื่นทุก 6 เดือน ตาม ISMS-AC-01 ข้อ 8 ลงนามผลและถอนสิทธิ์ที่เกิน (E20)
- ก.ย. 2026internal audit ครั้งที่ 1ผู้ตรวจภายนอก + QA lead ไม่ตรวจงานตัวเอง พบ minor 3 observation 4 (E25)
- ปีละครั้งpenetration test โดยผู้ทดสอบภายนอกผลส่งลูกค้าธนาคารตามสัญญา (E26)
- มี.ค. 2027ตรวจพื้นที่ความสำคัญสูงซ้ำรอบ 6 เดือนตามโปรแกรมตรวจ
runbook ที่ล้าสมัยหนึ่งฉบับ
บันทึกการตรวจ A.5.37
- พื้นที่ตรวจ
- สถานการณ์ฝึก · wiki runbook ของทีม Platform
- สิ่งที่เห็น
- สุ่ม runbook 4 ฉบับ · 3 ฉบับเป็นปัจจุบันและมีประวัติแก้ไข · ฉบับ rollback อ้างชื่อ pipeline เก่าก่อนปรับ CI/CD เมื่อ 2 เดือนก่อน · วิศวกรที่เข้าเวรเล่าว่าทำ rollback ครั้งล่าสุดสำเร็จเพราะถามคนเขียน
- ข้อความ finding
- runbook หนึ่งฉบับไม่ได้ปรับตามการเปลี่ยนแปลงของ pipeline
observation
observation เพราะพบฉบับเดียว ฉบับอื่นเป็นปัจจุบัน และยังไม่เกิดผลเสีย · แต่ต้นเหตุน่าคิด: ขั้นตอน change ไม่มีช่องถามว่าต้องแก้ runbook ไหม · ถ้าพบหลายฉบับแบบเดียวกัน จะเป็น minor เพราะแสดงว่ากระบวนการดูแลคู่มือไม่ทำงาน
จุดที่ผู้เชี่ยวชาญตีความต่างกัน
- นโยบายฉบับเดียวหรือหลายฉบับไม่มีจำนวนที่ถูกต้อง เราเลือกนโยบายหลัก 1 หน้ากับ 8 ฉบับเฉพาะเรื่อง เพราะเจ้าของแต่ละเรื่องปรับฉบับของตนตามรอบ แล้วเสนอ MD อนุมัติเฉพาะฉบับนั้น โดยไม่ต้องเปิดแก้ทั้งชุด
- "อิสระ" ต้องเป็นคนนอกบริษัทไหมไม่จำเป็น ขอให้ผู้ตรวจเป็นกลาง ไม่ตรวจงานตัวเอง บริษัท 80 คนใช้ QA lead คู่กับผู้ตรวจภายนอกรายปี เพราะทีม Security มีแค่ 2 คนและเขียนระบบเอง
- แยกหน้าที่ไม่ได้ ผิดไหมไม่ผิดถ้าเขียนไว้ว่าแยกไม่ได้ตรงไหน และมีมาตรการชดเชยที่ทิ้งหลักฐาน ผู้ตรวจจะดูว่ามาตรการชดเชยทำจริง
- ต้องมี CISO ไหม27001 ไม่บังคับตำแหน่งชื่อนี้ บางคนเห็นว่าบริษัทที่ถือข้อมูลลูกค้าจำนวนมากควรมี เราเห็นว่าสิ่งที่ต้องมีคือคนรับผิดชอบที่มีอำนาจจริงและรายงานถึงผู้บริหารได้ตรง องค์กรสมมติให้ ISMS manager ทำหน้าที่นี้
auditor ถาม คุณตอบอะไร
นโยบายฉบับปัจจุบันคือฉบับไหน ใครอนุมัติ และพนักงานใหม่รู้จักได้อย่างไร
ให้ทีมตอบก่อน แล้วเปิดเฉลย
หลักฐานที่ยอมรับ
- ISMS-PO-01 ฉบับ 1.2 ลงนาม MD (E01) พร้อมรายงานการรับทราบจากระบบ HR ที่แยกรายคน
ไม่พอ
- ไฟล์ที่ไม่มีเวอร์ชันและผู้อนุมัติ
- "ส่งอีเมลเวียนแล้ว" โดยไม่มีหลักฐานว่าใครเปิดอ่าน
auditor ถาม คุณตอบอะไร
ใครอนุมัติสิทธิ์ admin ของ production และมีกรณีไหนที่คนเดียวทั้งขอและอนุมัติได้
ให้ทีมตอบก่อน แล้วเปิดเฉลย
หลักฐานที่ยอมรับ
- ตาราง RACI (E02) log สิทธิ์ชั่วคราว (E36) และผลทบทวนสิทธิ์ที่เจ้าของระบบลงนาม (E20)
ไม่พอ
- "ทีมเรารู้กันเอง"
- admin ถาวรที่ไม่มีใครทบทวน
auditor ถาม คุณตอบอะไร
ถ้าข้อมูลส่วนบุคคลรั่วคืนนี้ ใครตัดสินใจแจ้ง แจ้งใคร ภายในกี่ชั่วโมง
ให้ทีมตอบก่อน แล้วเปิดเฉลย
หลักฐานที่ยอมรับ
- ทะเบียนผู้ติดต่อ (E04) ที่ทบทวนแล้วไตรมาสนี้ และแผนรับมือเหตุที่แยกกรณีผู้ควบคุมกับผู้ประมวลผล
ไม่พอ
- เบอร์โทรในมือถือของ ISMS manager คนเดียว
auditor ถาม คุณตอบอะไร
เลือกโครงการล่าสุด 1 โครงการ ประเมินความปลอดภัยตอนไหน
ให้ทีมตอบก่อน แล้วเปิดเฉลย
หลักฐานที่ยอมรับ
- checklist ตอนเริ่มโครงการ (E06) ที่ลงวันที่ก่อนเริ่มพัฒนา และงานความปลอดภัยใน backlog
ไม่พอ
- ผล pentest หลังขึ้นระบบแล้วอย่างเดียว
auditor ถาม คุณตอบอะไร
ผู้ตรวจภายในเป็นอิสระจากงานที่ตรวจอย่างไร
ให้ทีมตอบก่อน แล้วเปิดเฉลย
หลักฐานที่ยอมรับ
- โปรแกรมตรวจที่ระบุผู้ตรวจรายพื้นที่ และรายงาน E25 ที่แสดงว่าไม่มีใครตรวจงานตัวเอง
ไม่พอ
- ISMS manager ตรวจทุกพื้นที่รวมงานที่ตนเขียน
พอดี vs ทำเกิน
นโยบาย
พอดี: นโยบายหลัก 1–2 หน้า กับนโยบายเฉพาะเรื่อง 5–10 ฉบับตามความเสี่ยง
ทำเกิน: 93 นโยบาย ฉบับละ control
บทบาท
พอดี: ตาราง RACI 15–25 กิจกรรมที่อ้างตำแหน่ง
ทำเกิน: job description ใหม่ทุกตำแหน่งที่ยาวหลายหน้า
แยกหน้าที่
พอดี: แยกเฉพาะงานที่ทำความเสียหายได้ เช่น สิทธิ์ production เงิน deploy แล้วชดเชยส่วนที่แยกไม่ได้
ทำเกิน: ต้องมีผู้อนุมัติสองคนทุกคำขอ งานช้าจนคนหาทางเลี่ยง
ตรวจอิสระ
พอดี: ผู้ตรวจภายในที่เป็นกลางปีละครั้ง และ pentest ตามที่สัญญาลูกค้าขอ
ทำเกิน: จ้างผู้ตรวจภายนอกหลายรายตรวจซ้ำกันทุกไตรมาส
runbook
พอดี: งานที่ทำไม่บ่อยแต่พลาดไม่ได้ เช่น กู้คืน rollback เปลี่ยนกุญแจ
ทำเกิน: เขียนคู่มือทุกคำสั่งที่ทำทุกวัน แล้วไม่มีใครแก้ตาม
"พอดี" คือคำแนะนำของเราสำหรับองค์กร 30–300 คน ไม่ใช่ข้อกำหนดของมาตรฐาน ทำมากกว่านี้ได้ถ้ามีเหตุผลจากความเสี่ยง
ถ้าคุณเป็นผู้ตรวจ จัดระดับอย่างไร
สถานการณ์ฝึก: ตลอดรอบปี ISMS manager ตรวจภายในเองทุกพื้นที่ รวมกระบวนการความเสี่ยงและเอกสารที่ตนเขียน ไม่มีการทบทวนโดยผู้ที่เป็นกลางเลย แต่ SoA ระบุว่า A.5.35 ทำแล้ว
NC major
ไม่มีกลไกใดในระบบที่ตรวจงานของคนวางระบบได้ และ SoA บอกสิ่งที่ไม่จริง เป็นความล้มเหลวของทั้งกระบวนการ ไม่ใช่พลาดจุดเดียว จึงสงสัยได้ว่า ISMS ให้ผลตามที่ตั้งใจได้หรือไม่ = major · ถ้า ISMS manager ตรวจเองเฉพาะพื้นที่ของตน และพื้นที่อื่นมีผู้ตรวจที่เป็นกลาง จะเป็นช่องว่างจำกัดที่ระดับ minor
แก้แบบไม่ถึงราก
ให้ผู้ช่วย Security & Compliance ตรวจแทนในรอบหน้า
corrective action ที่ถึงราก
ผู้ช่วยยังอยู่ทีมเดียวกัน จึงไม่แก้ต้นเหตุ · ระบุในโปรแกรมตรวจว่าใครห้ามตรวจพื้นที่ไหน อบรมผู้ตรวจจากฝ่ายอื่น จ้างผู้ตรวจภายนอกสำหรับงานของทีม Security และให้ management review อนุมัติโปรแกรม
ถ้าคุณเป็นผู้ตรวจ จัดระดับอย่างไร
สถานการณ์ฝึก: สัมภาษณ์พนักงาน 10 คนจาก 3 ทีม 4 คนไม่รู้ช่องทางแจ้งเหตุ ระบบ HR แสดงว่า 5 จาก 8 คนในทีม Sales/Marketing ยังไม่รับทราบนโยบายฉบับ 1.2
NC minor
พบเป็นแบบแผนในทีมเดียวกัน ไม่ใช่คนเดียว จึงเป็น NC แต่ทีมอื่นรับทราบครบและการสื่อสารโดยรวมยังทำงาน จึงไม่กระทบความสามารถของระบบในการให้ผลตามที่ตั้งใจ = minor · ถ้าพบคนเดียวจะเป็น observation
แก้แบบไม่ถึงราก
ส่งอีเมลเตือนทีม Sales ให้กดรับทราบ
corrective action ที่ถึงราก
หัวหน้าทีมไม่เห็นรายชื่อคนที่ค้าง จึงส่งรายงานการรับทราบรายทีมให้หัวหน้าทุกเดือน เพิ่มอัตรารับทราบเป็นวาระของคณะทำงาน ISMS และวัดผลด้วยการสัมภาษณ์สุ่มรอบถัดไป
ถ้าคุณเป็นผู้ตรวจ จัดระดับอย่างไร
สถานการณ์ฝึก: ทะเบียนผู้ติดต่อทบทวนครบทุกไตรมาส แต่เบอร์ติดต่อฉุกเฉินของผู้ให้บริการคลาวด์ยังเป็นช่องทางเดิมที่ผู้ให้บริการประกาศเลิกใช้
observation
รายชื่ออื่นถูกต้องและยังไม่เคยต้องใช้ช่องทางนี้ จึงเป็นข้อสังเกต
แก้แบบไม่ถึงราก
แก้เบอร์ในทะเบียน
corrective action ที่ถึงราก
การทบทวนดูแค่ว่ามีรายชื่อครบ ไม่ได้ทดสอบ จึงเพิ่มการทดสอบช่องทางปีละครั้งตอนซ้อม tabletop
ลองตอบ ข้อ 1 จาก 4
ทีม Platform มี 10 คน แยกคนขอกับคนอนุมัติ deploy ได้ไม่ครบทุกกรณี ข้อใดเหมาะที่สุด
- เขียนว่ากรณีไหนแยกไม่ได้ และใช้มาตรการชดเชยที่ทิ้งหลักฐาน เช่น log และการทบทวนโดยคนที่สอง
- ไม่ต้องทำอะไร เพราะบริษัทเล็กได้รับการยกเว้น
- จ้างคนเพิ่มจนแยกได้ครบทุกงาน
เจตนาคือไม่ให้คนเดียวทำผิดพลาดหรือทุจริตโดยไม่มีใครเห็น มาตรการชดเชยที่ตรวจย้อนได้ตอบเจตนานั้น
ลองตอบ ข้อ 2 จาก 4
ข้อใดเป็นหลักฐานที่ดีที่สุดว่านโยบายถูกสื่อสารแล้ว (A.5.1)
- นโยบายอยู่ใน intranet
- อีเมลเวียนที่ส่งถึงทุกคน
- รายงานการรับทราบรายคนจากระบบ HR ที่เทียบกับรายชื่อพนักงาน
ผู้ตรวจต้องการเห็นว่าใครรับทราบแล้วและใครยังไม่ อีเมลเวียนบอกแค่ว่าส่งแล้ว
ลองตอบ ข้อ 3 จาก 4
ใครไม่ควรเป็นผู้ตรวจกระบวนการประเมินความเสี่ยงขององค์กรสมมติ
- QA lead ที่ผ่านการอบรม
- ISMS manager ซึ่งเขียนระเบียบวิธีประเมินเอง
- ผู้ตรวจภายนอกที่จ้างรายปี
ผู้ตรวจต้องไม่ตรวจงานที่ตนออกแบบหรือทำเอง (A.5.35 และ 9.2.2)
ลองตอบ ข้อ 4 จาก 4
SoA ขององค์กรสมมติเขียนว่า A.5.37 ทำได้ "บางส่วน 8 จาก 12" ผู้ตรวจน่าจะสรุปอย่างไร
- NC ทันที เพราะยังไม่ครบ 12 เรื่อง
- ไม่เป็น NC ถ้าสถานะตรงความจริง และมีแผนที่ผู้มีอำนาจอนุมัติ
- ไม่ต้องสนใจ เพราะ runbook ไม่ใช่เอกสารบังคับ
SoA ต้องบอกสถานะจริง งานที่ยังไม่เสร็จแต่มีแผนและเจ้าของ แสดงว่าระบบกำลังทำงาน
จบบท: ทำสิ่งนี้ตอนนี้
นโยบาย บทบาท และการกำกับ
- เปิดรายการนโยบายเฉพาะเรื่องของคุณ แล้วเติมสองคอลัมน์ที่มักว่าง: เจ้าของ (ตำแหน่ง) และวันทบทวนครั้งถัดไป
- เลือกงานสำคัญ 3 งาน (ให้สิทธิ์ production, deploy, แจ้งเหตุข้อมูลรั่ว) แล้วถามว่าคนเดียวทำจบได้ไหม ถ้าได้ ให้จดว่าใครเห็นหลังจากนั้น
- ถามวิศวกรที่ไม่ได้เขียน runbook ให้อ่านขั้นตอนกู้คืนฐานข้อมูล 5 นาที แล้วจดจุดที่เขาต้องถามคนเขียน
itsl-iso27001.pages.dev/topics/org-policy-roles/
เว็บนี้ไม่ได้เป็นพันธมิตร ไม่ได้รับการรับรอง และไม่เกี่ยวข้องกับ ISO, IEC, IAF, Global ACI หรือหน่วยรับรองใด "ISO" เป็นเครื่องหมายการค้าขององค์การระหว่างประเทศว่าด้วยการมาตรฐาน การเรียนที่นี่ไม่ได้ทำให้ได้รับการรับรองหรือเป็นผู้ตรวจประเมิน