สรุปบทนี้
เริ่มจากคำถามเดียว: ผู้ให้บริการรายนี้เห็นข้อมูลอะไรของเรา หรือคุมระบบอะไร แล้วจัด supplier tier (ระดับความสำคัญของผู้ให้บริการ) ความเข้มของการประเมิน สัญญา และการติดตามขึ้นกับระดับนี้
สัญญาและ DPA (ข้อตกลงประมวลผลข้อมูล) คือที่เดียวที่บังคับผู้ให้บริการได้ · ใบรับรองหรือรายงาน SOC 2 ต้องอ่านขอบเขตและรอบเวลา ไม่ใช่แค่ดูโลโก้
บนคลาวด์ ผู้ให้บริการดูแลส่วนหนึ่ง แต่ค่าตั้ง บัญชี และข้อมูลเป็นงานของเราเสมอ · ตารางแบ่งความรับผิดชอบและแผนเลิกใช้ปิดช่องว่างที่ไม่มีใครดู
- 6.1.2 ข้อกำหนดของมาตรฐาน (เลขข้อ)
- A.8.13 control ใน Annex A ดูชื่อทุกข้อ
- R05 ความเสี่ยงในทะเบียนขององค์กรสมมติ
- E44 หลักฐานตัวอย่าง
- ISMS-SC-01 รหัสเอกสาร
- [1] แหล่งอ้างอิงท้ายบท
- วันที่ของบริษัทสมมติเป็นเรื่องเล่าปี 2026–2029 (เริ่มโครงการ ม.ค. 2026 ได้ใบรับรอง ธ.ค. 2026) ไม่ผูกกับวันที่ปัจจุบัน
ทำสิ่งนี้ตอนนี้
- เปิดใบแจ้งยอดบัตรเครดิตบริษัทเดือนล่าสุดหนึ่งใบ วงทุกรายการที่เป็น SaaS หรือคลาวด์ แล้วเทียบกับทะเบียนผู้ให้บริการ · ถ้ายังไม่มีทะเบียน รายการที่วงไว้คือร่างแรก
- เลือกผู้ให้บริการที่เห็นข้อมูลลูกค้ามากที่สุดหนึ่งราย เปิดใบรับรองหรือรายงานการตรวจอิสระของเขา ดูว่าขอบเขตครอบคลุมบริการและ region ที่คุณใช้ และยังไม่หมดรอบ
- เปิดสัญญาหรือ DPA ฉบับนั้น หาสามเรื่อง: เวลาแจ้งเหตุ การแจ้งเมื่อเปลี่ยน sub-processor และการคืนหรือลบข้อมูลเมื่อเลิกใช้ · ขาดข้อไหน จดไว้เป็นงานต่อสัญญารอบหน้า
ข้อมูลของเราอยู่ที่ใครบ้าง
PeopleFlow ไม่มีห้องเซิร์ฟเวอร์ ทุกอย่างอยู่บนผู้ให้บริการ ตั้งแต่คลาวด์ Git hosting ไปจนถึงระบบ ticket ของ support ข้อมูลพนักงานของลูกค้าจึงอยู่ในระบบของคนอื่นหลายราย
control ห้าข้อในบทนี้ตอบคำถามเดียวกันตลอดอายุความสัมพันธ์: ก่อนใช้ ตอนเซ็นสัญญา ระหว่างใช้ และตอนเลิกใช้ เริ่มจากคำถามแรกว่าผู้ให้บริการรายนี้เห็นข้อมูลอะไร คำตอบนั้นกำหนดว่าต้องทำแค่ไหน
Annex A ไม่ได้บังคับให้ทำทุกข้อ องค์กรเลือก control จากผลประเมินความเสี่ยงและข้อผูกพันตามกฎหมายหรือสัญญา เทียบกับ Annex A ว่าไม่ตกหล่น แล้วเขียนเหตุผลทั้งข้อที่ใช้และไม่ใช้ไว้ใน SoA (6.1.3) ดูบท ประเมินความเสี่ยงและ SoA
- ระดับสูงเห็นข้อมูลส่วนบุคคลใดก็ตาม รวมรายชื่อผู้ติดต่อฝ่ายขาย หรือคุมระบบ production เช่น ผู้ให้บริการคลาวด์ Git hosting และ CI/CD ระบบ ticket ของ support payroll gateway บริการอีเมลการตลาด · ประเมินเต็มก่อนใช้ DPA และทบทวนเต็มปีละครั้ง
- ระดับกลางเห็นข้อมูลภายในที่ไม่ใช่ข้อมูลส่วนบุคคล เช่น เครื่องมือออกแบบ หรือระบบนัดประชุม · แบบประเมินสั้นและข้อสัญญามาตรฐาน ทบทวนเมื่อเปลี่ยนบริการ
- ระดับต่ำไม่เห็นข้อมูลของเรา เช่น ผู้ส่งของ หรือร้านเครื่องเขียน · ลงทะเบียนอย่างเดียว
- ระดับเปลี่ยนได้เมื่อเริ่มส่งข้อมูลประเภทใหม่ให้ผู้ให้บริการรายเดิม ต้องประเมินระดับใหม่ ไม่ใช่ใช้ผลเดิมตลอดไป
แนวทางของ NCSC จัดงานกับห่วงโซ่อุปทานเป็นสี่ช่วง: เข้าใจความเสี่ยง วางการควบคุม ตรวจว่าการจัดการได้ผล และปรับปรุงต่อเนื่อง [3] ห้า control ในบทนี้วางลงบนสี่ช่วงนั้นได้พอดี
-
A.5.19 บริหารความเสี่ยงจากผู้ให้บริการ
ข้อมูลลูกค้าของเราไปอยู่ในระบบผู้ให้บริการหลายเจ้า ถ้าเขาโดนเจาะ เราก็เสียหายด้วย ก่อนเริ่มใช้ SaaS หรือผู้ให้บริการรายใหม่จึงดูว่าเขาจะเห็นข้อมูลอะไร ขอรายงาน SOC 2 หรือใบรับรอง ISO และจัดระดับความเสี่ยงไว้ดูแลต่อ
องค์กรสมมติใช้ ความเสี่ยง R12
E15ทะเบียนผู้ให้บริการพร้อมระดับความเสี่ยงและผลทบทวนประจำปี
ผู้ให้บริการรายไหนเข้าถึงข้อมูลลูกค้าได้ ประเมินเขาอย่างไร
ประเมินก่อนใช้ แค่ไหนจึงพอ
ผู้ให้บริการรายใหญ่มักไม่ตอบแบบสอบถามของลูกค้าแต่ละราย และไม่ให้ลูกค้าเข้าไปตรวจเอง สิ่งที่ใช้แทนคือใบรับรองหรือรายงานการตรวจอิสระ ซึ่งต้องอ่านว่าครอบคลุมบริการและที่ตั้งที่เราใช้ และเป็นรอบปัจจุบัน [2]
แบบประเมินที่พอดีจึงสั้น ถามสิ่งที่เปลี่ยนการตัดสินใจ และบอกผลเป็นความเสี่ยงที่มีคนรับ ไม่ใช่แค่ผ่านหรือไม่ผ่าน
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
แบบสอบถามความปลอดภัยผู้ขาย
ส่วน A ถึง N (120 ข้อ)
ถามทุกหมวดของ Annex A กับทุกผู้ให้บริการ ตั้งแต่ผู้ให้บริการคลาวด์ถึงร้านเครื่องเขียน
ผลการประเมิน
ผ่าน / ไม่ผ่าน
เอกสารแนบ
โลโก้ใบรับรองจากเว็บผู้ให้บริการ
หน้า 1–2 จาก 14 หน้า
- A.5.19 ไม่แยกตามความเสี่ยง ผู้ให้บริการรายใหญ่ไม่ตอบ รายเล็กตอบ "ใช่" ทุกข้อ
- A.5.19 ไม่บอกว่าเห็นข้อมูลอะไร และไม่บอกว่าความเสี่ยงที่เหลือใครรับ
- A.5.22 ไม่ได้ดูขอบเขตและวันหมดอายุ
บริษัท ตัวอย่างซอฟต์แวร์ จำกัด
แบบประเมินผู้ให้บริการ
1. เขาเห็นอะไร
| คำถาม | ตัวอย่างคำตอบ |
|---|---|
| ข้อมูลประเภทใด | รายชื่อผู้ติดต่อฝ่ายขาย (เราเป็นผู้ควบคุม) |
| เก็บที่ประเทศใด | ตามที่ระบุใน DPA |
| คุมระบบ production ไหม | ไม่ |
2. หลักฐานจากการตรวจอิสระ
- ใบรับรองหรือรายงาน SOC 2 รอบปัจจุบัน ตรวจกับผู้ออกใบว่ายังมีผล
- ขอบเขตบนใบหรือในรายงานครอบคลุมบริการที่เราใช้ไหม
- SOC 2 เลือก Type II · ถ้าช่วงรายงานจบแล้ว ขอ bridge letter
- รายการ control ที่ลูกค้าต้องทำเอง (ถ้ามี)
3. ข้อที่ต้องอยู่ในสัญญา
- แจ้งเหตุภายใน 24 ชั่วโมงนับแต่ทราบ
- แจ้งล่วงหน้าเมื่อเพิ่มหรือเปลี่ยน sub-processor
- คืนหรือลบข้อมูลเมื่อเลิกใช้
4. ผลและผู้ตัดสิน
ระดับสูง · ใช้ได้เมื่อมี DPA · ความเสี่ยงคงเหลืออยู่ใต้ R12 · ผู้อนุมัติ COO (DPO) ร่วมกับ ISMS manager
ฉบับเต็มดาวน์โหลดได้ด้านล่าง
- A.5.19 คำตอบส่วนนี้ตัดสินระดับ และกำหนดว่าต้องตอบส่วนไหนต่อ
- A.5.19 · A.5.22 อ่านขอบเขตและรอบเวลา ไม่ใช่แค่เห็นว่ามี
- A.5.20 · A.5.21 ข้อที่ขาดกลายเป็นงานเจรจา หรือความเสี่ยงที่ต้องมีผู้ยอมรับ
- 6.1.3 f ผลไม่ใช่แค่ผ่านหรือไม่ผ่าน แต่บอกว่าใครรับความเสี่ยงที่เหลือ
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร
DOCX Markdownตัวอย่างนี้มาจาก internal audit ครั้งที่ 1 ขององค์กรสมมติ ผู้ให้บริการที่หลุดไม่ได้มาทางจัดซื้อ แต่มาทางบัตรเครดิต
ทีมการตลาดสมัครบริการส่งอีเมลเอง
1 สถานการณ์
ทีมการตลาดสมัครบริการส่งอีเมลรายใหม่ด้วยบัตรเครดิตบริษัท แล้วอัปโหลดรายชื่อผู้ติดต่อฝ่ายขายเข้าไป ไม่มีใครถามว่าผู้ให้บริการรายนี้ดูแลข้อมูลอย่างไร
2 ความเสี่ยง
R12 ผู้ให้บริการภายนอกถูกเจาะแล้วข้อมูลของเรารั่ว
8.1A.5.19
3 control และหลักฐาน
- A.5.19 บริหารความเสี่ยงจากผู้ให้บริการ
- A.5.20 เขียนเงื่อนไขความปลอดภัยในสัญญา
- A.5.22 ติดตามผลงานผู้ให้บริการสม่ำเสมอ
- E15 ทะเบียนผู้ให้บริการพร้อมระดับความเสี่ยงและผลทบทวนประจำปี
- E16 สัญญาและ DPA กับผู้ให้บริการหลัก
4 auditor ตรวจ
NC minor
internal audit ครั้งที่ 1 เทียบค่าใช้จ่ายบัตรเครดิตบริษัทกับทะเบียนผู้ให้บริการ พบรายเดียวที่เริ่มใช้โดยไม่ผ่านการประเมิน รายอื่นที่สุ่มครบ บันทึกเป็น F3 (minor, 8.1)
หลุดหนึ่งราย ขณะที่กระบวนการกับรายอื่นทำงาน จึงเป็น minor · ISO/IEC 17021-1 ให้เป็น major เมื่อ NC ทำให้สงสัยอย่างมีนัยสำคัญว่าระบบให้ผลตามที่ตั้งใจได้ [15] เช่น หลายรายไม่เคยถูกประเมินเลย
- สถานการณ์: ผู้ให้บริการที่ทีมสมัครเองด้วยบัตรเครดิตคือรายที่หลุดจากทะเบียนบ่อยที่สุด
- ความเสี่ยง: R12 ผู้ให้บริการภายนอกถูกเจาะแล้วข้อมูลของเรารั่ว · 2 × 3 = 6 · สาเหตุในทะเบียนคือไม่รู้ว่าส่งข้อมูลอะไรให้ใคร
- control และหลักฐาน: แก้ด้วย A.5.19 (ประเมินก่อนใช้) A.5.20 (DPA) และ A.5.22 (เข้ารอบทบทวน) · หลังพบ F3 ประเมินและทำ DPA ลงวันที่จริง (E15 2026-09-15 · E16 2026-09-22) · แบบประเมิน ISMS-SU-01 ฉบับ 1.1 บังคับใช้ก่อนจ่ายเงินครั้งแรก · คงเหลือ 2 × 3 = 6 ตาม ISMS-RG-01 ฉบับ 1.3: ผู้ให้บริการถูกเจาะยังทำให้ข้อมูลส่วนบุคคลรั่วได้ และโอกาสจะลดได้เมื่อปิดเรื่อง F3 และ payroll gateway · COO และ ISMS manager ยอมรับร่วมกัน
- auditor ตรวจ: หลุดหนึ่งราย ขณะที่กระบวนการกับรายอื่นทำงาน จึงเป็น minor · ISO/IEC 17021-1 ให้เป็น major เมื่อ NC ทำให้สงสัยอย่างมีนัยสำคัญว่าระบบให้ผลตามที่ตั้งใจได้ [15] เช่น หลายรายไม่เคยถูกประเมินเลย
สัญญาคือที่เดียวที่บังคับได้
สิ่งที่ไม่อยู่ในสัญญา เรียกร้องจากผู้ให้บริการไม่ได้ ข้อสัญญาจึงควรเข้มตามระดับ องค์กรสมมติกำหนดให้สัญญากับผู้ให้บริการระดับสูงมีห้าเรื่องนี้เป็นอย่างน้อย
- แจ้งเหตุแจ้งภายในกี่ชั่วโมงนับแต่ทราบ ไม่ช้ากว่าเป้าที่เราตั้งไว้แจ้งลูกค้า เพราะเวลาของแต่ละทอดสะสมกันจนถึงลูกค้า
- ที่ตั้งข้อมูลเก็บและประมวลผลที่ประเทศใด เปลี่ยนได้หรือไม่ ต้องแจ้งก่อนไหม
- sub-processorผู้ให้บริการช่วงที่เขาใช้ต่อ (sub-processor) และการแจ้งล่วงหน้าเมื่อเพิ่มหรือเปลี่ยน
- มาตรการและหลักฐานมาตรการขั้นต่ำ และสิทธิ์ขอดูรายงานการตรวจอิสระทุกรอบ
- เมื่อเลิกใช้คืนข้อมูลในรูปแบบที่ใช้ต่อได้ แล้วลบพร้อมหลักฐานการลบ
เวลาแจ้งเหตุสำคัญที่สุด แผนรับมือเหตุขององค์กรสมมติตั้งเป้าแจ้งลูกค้าภายใน 24 ชั่วโมง ตามที่ลูกค้าธนาคารขอ ส่วน DPA ทั่วไปกับลูกค้าเป็นเพดาน 72 ชั่วโมง ผู้ให้บริการที่ช่วยประมวลผลต่อจึงควรแจ้งเราโดยไม่ชักช้าและไม่เกิน 24 ชั่วโมง เพราะเวลาของแต่ละทอดสะสมกันจนถึงลูกค้า
-
A.5.20 เขียนเงื่อนไขความปลอดภัยในสัญญา
สิ่งที่ไม่อยู่ในสัญญาก็เรียกร้องจากผู้ให้บริการไม่ได้ จึงใส่เรื่องที่สำคัญกับเราลงไป เช่น ต้องแจ้งภายในกี่ชั่วโมงเมื่อข้อมูลรั่ว เก็บข้อมูลที่ประเทศไหน ลบข้อมูลเมื่อเลิกใช้ ยิ่งผู้ให้บริการเห็นข้อมูลมาก ข้อสัญญายิ่งเข้ม
องค์กรสมมติใช้ ความเสี่ยง R12
E16สัญญาและ DPA กับผู้ให้บริการหลัก
สัญญากับผู้ให้บริการที่ประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคลมีข้อกำหนดตาม PDPA มาตรา 40 หรือไม่
ห่วงโซ่ที่ยาวกว่าที่เห็น
ผู้ให้บริการของเราก็มีผู้ให้บริการของเขา ไลบรารีที่เราใช้ก็มีผู้ดูแลที่เราไม่รู้จัก A.5.21 ไม่ได้ขอให้ตรวจทุกทอด แต่ขอให้รู้ว่าทอดไหนสำคัญ และมีช่องทางรู้เมื่อมันเปลี่ยน
- sub-processor ของผู้ให้บริการขอรายชื่อจากผู้ให้บริการระดับสูง และให้แจ้งเมื่อเปลี่ยน · ลูกค้าสิงคโปร์ขอรายชื่อแบบเดียวกันจากเรา
- ไลบรารี open sourceสแกน dependency ใน CI (E49) รายละเอียดเชิงเทคนิคอยู่ในเว็บ Secure Coding ของ IT Select Lab (กำลังจัดทำ)
- update ที่ผู้ให้บริการส่งมาเองซอฟต์แวร์ที่อัปเดตตัวเองเปลี่ยนระบบเราได้โดยไม่ผ่าน change ของเรา ดูตัวอย่างในบท การปฏิบัติงาน
- ข้อมูลที่ส่งต่ออีกทอดผู้ให้บริการ payroll ของเราใช้ระบบรับส่งไฟล์ของใคร ถามได้ในแบบประเมินส่วนที่ 3
-
A.5.21 รู้ว่า library และบริการที่ใช้ไปพึ่งใครต่อ
ช่องโหว่มักมาจากของที่เราไม่ได้เขียนเอง เช่น npm package หรือผู้รับจ้างช่วงของผู้ให้บริการ จึงสแกน dependency ใน CI ถามผู้ให้บริการรายสำคัญว่าเขาดูแล sub-processor ของเขาอย่างไร และทำ SBOM เมื่อลูกค้าขอหรือเมื่อความเสี่ยงสูงพอ
องค์กรสมมติใช้ ความเสี่ยง R12
E15ทะเบียนผู้ให้บริการพร้อมระดับความเสี่ยงและผลทบทวนประจำปี
ถ้า library open-source ที่ใช้มีช่องโหว่ร้ายแรง รู้ได้อย่างไรและภายในกี่วัน
ติดตามตลอดอายุสัญญา
ผู้ให้บริการที่ผ่านการประเมินตอนเซ็นสัญญาอาจเปลี่ยนไปในปีถัดไป A.5.22 จึงขอให้มีรอบทบทวน และดูการเปลี่ยนแปลงของบริการด้วย
- 1ก่อนใช้แบบประเมิน ISMS-SU-01 · DPA · ลงทะเบียน E15
- 2รายไตรมาสCOO (DPO) ทบทวนแบบย่อ: เหตุที่ผู้ให้บริการแจ้ง ประกาศเปลี่ยนเงื่อนไข
- 3ต่อเนื่องHead of Platform อ่าน status page และประกาศเปลี่ยนบริการของคลาวด์และ SaaS หลัก
- 4รายปีทบทวนเต็ม: ใบรับรองหรือรายงานรอบใหม่ ขอบเขต และ control ที่ลูกค้าต้องทำเอง
- 5เมื่อเลิกใช้ปิดบัญชี รับข้อมูลคืน ขอหลักฐานการลบ ปรับทะเบียน
-
A.5.22 ติดตามผลงานผู้ให้บริการสม่ำเสมอ
ผู้ให้บริการที่ผ่านการประเมินตอนเซ็นสัญญาอาจหย่อนลงในปีถัดไป จึงทบทวนผู้ให้บริการหลักปีละครั้ง เช่น อ่านรายงาน SOC 2 ฉบับใหม่ ดูเหตุที่เขาเคยแจ้งมา และอ่านประกาศเปลี่ยนเงื่อนไขก่อนกดยอมรับ
องค์กรสมมติใช้ ความเสี่ยง R12
E15ทะเบียนผู้ให้บริการพร้อมระดับความเสี่ยงและผลทบทวนประจำปี
ทบทวนผู้ให้บริการรายสำคัญครั้งล่าสุดเมื่อไร ผลเป็นอย่างไร
ไม่ใช่ทุกผู้ให้บริการจะมีหลักฐานครบ ลองดูว่าผู้ตรวจมองกรณีนี้อย่างไร
บันทึกการตรวจ A.5.19 · A.5.22 · 6.1.3 f
- พื้นที่ตรวจ
- ทะเบียนผู้ให้บริการ E15 แถว payroll gateway ขององค์กรสมมติ · มุมมองที่ผู้ตรวจน่าจะใช้ ไม่ได้มาจากการตรวจครั้งใด
- สิ่งที่เห็น
- ผู้ให้บริการยังไม่มีใบรับรองหรือรายงานการตรวจอิสระ · management review ครั้งที่ 2 บันทึกการยอมรับชั่วคราวโดย COO และ ISMS manager ถึง 2026-12-24 มีเงื่อนไขให้ตอบแบบสอบถามเพิ่ม และ MD รับทราบ · คำตอบแบบสอบถามรับแล้ว 1 ใน 2 ส่วน
- ข้อความ finding
- ไม่พบข้อที่ไม่สอดคล้อง การยอมรับมีผู้มีอำนาจตามเกณฑ์ มีเหตุผล และมีวันสิ้นสุด
สอดคล้อง
มาตรฐานไม่ได้ห้ามใช้ผู้ให้บริการที่ไม่มีใบรับรอง แต่ต้องรู้ความเสี่ยงและมีคนรับอย่างรู้ตัว · เกณฑ์ขององค์กรสมมติให้ยอมรับชั่วคราวได้ไม่เกิน 3 เดือน
คลาวด์: เส้นแบ่งที่ต้องเขียนให้ชัด
A.5.23 เป็น control ใหม่ในปี 2022 ครอบตั้งแต่ตัดสินใจว่าจะใช้บริการคลาวด์ไหน จนถึงวันย้ายออก ช่องว่างที่พบบ่อยไม่ได้อยู่ในระบบของผู้ให้บริการ แต่อยู่ตรงเส้นแบ่งที่ไม่มีใครเขียนไว้
- ผู้ให้บริการดูแลอาคาร ฮาร์ดแวร์ เครือข่ายกายภาพ และ hypervisor
- แบ่งตามชั้นบริการระบบปฏิบัติการ ฐานข้อมูลแบบจัดการให้ การ patch · ยิ่งใช้บริการแบบจัดการให้มาก ส่วนของเรายิ่งเล็ก
- เราดูแลเสมอเลือกบริการให้ตรงความต้องการ ตั้งค่าอย่างปลอดภัย และตัดสินใจว่าเก็บข้อมูลอะไรไว้ที่ไหน
- แผนเลิกใช้ถ้าต้องย้ายออก ข้อมูลออกมาในรูปแบบใด ใช้เวลาเท่าไร ใครลบอะไร
bucket ใหม่บนคลาวด์ ใครต้องดูค่าตั้ง
1 สถานการณ์
วิศวกรสร้าง storage ใหม่เก็บไฟล์ส่งออกเงินเดือน ทุกคนคิดว่าผู้ให้บริการคลาวด์ปิดการเข้าถึงสาธารณะให้แล้ว
2 ความเสี่ยง
R01 ข้อมูลลูกค้ารั่วจาก storage บนคลาวด์ที่ตั้งค่าเปิดสาธารณะ
A.5.236.1.3
3 control และหลักฐาน
- A.5.23 ใช้คลาวด์อย่างมีกติกา
- A.8.9 คุมค่าตั้งระบบให้เป็นมาตรฐาน
- A.8.16 เฝ้าดูพฤติกรรมผิดปกติ
- E17 cloud security baseline และตารางแบ่งความรับผิดชอบกับผู้ให้บริการคลาวด์
- E40 repository IaC และ pipeline deploy (แยก dev/staging/production)
4 auditor ตรวจ
ผ่าน
สถานการณ์ฝึก · ผู้ตรวจชี้ 3 บริการในตารางแบ่งความรับผิดชอบ (E17) แล้วถาม Head of Platform ว่าใครดูแลค่าตั้งแต่ละแถว คำตอบตรงกับตาราง และค่าตั้งใน repository IaC (E40) บังคับปิดการเข้าถึงสาธารณะ
ผู้ตรวจไม่ถามว่าผู้ให้บริการได้ใบรับรองไหม แต่ถามว่าส่วนของเราใครดูแล แล้วขอดูค่าตั้งจริง
- สถานการณ์: ช่องว่างที่พบบ่อยที่สุดบนคลาวด์ไม่ใช่ระบบของผู้ให้บริการ แต่เป็นค่าตั้งฝั่งลูกค้าที่ทุกคนคิดว่ามีคนอื่นดูแล
- ความเสี่ยง: R01 ข้อมูลลูกค้ารั่วจาก storage ที่เปิดสาธารณะ · 3 × 4 = 12 วิกฤต · ตามเกณฑ์ MD ต้องยอมรับความเสี่ยงคงเหลือ
- control และหลักฐาน: A.5.23 ให้เขียนเส้นแบ่งไว้ใน E17 · ค่าตั้งบังคับผ่าน IaC (A.8.9) และตัวตรวจค่าตั้งแจ้งเตือนทันที (A.8.16) · คงเหลือ 1 × 4 = 4
- auditor ตรวจ: ผู้ตรวจไม่ถามว่าผู้ให้บริการได้ใบรับรองไหม แต่ถามว่าส่วนของเราใครดูแล แล้วขอดูค่าตั้งจริง
-
A.5.23 ใช้คลาวด์อย่างมีกติกา ใหม่ 2022
บนคลาวด์ ผู้ให้บริการดูแลแค่ส่วนหนึ่ง ที่เหลือเป็นงานของเรา ถ้าแบ่งไม่ชัดก็เกิดช่องว่าง เช่น bucket ที่เปิดสาธารณะ จึงมีเกณฑ์เลือกผู้ให้บริการ ตารางว่าฝั่งไหนดูแลอะไร และแผนย้ายข้อมูลออกเมื่อเลิกใช้
องค์กรสมมติใช้ ความเสี่ยง R01, R04
E17cloud security baseline และตารางแบ่งความรับผิดชอบกับผู้ให้บริการคลาวด์
ส่วนไหนเป็นความรับผิดชอบของเรา ส่วนไหนของผู้ให้บริการคลาวด์
auditor จะขอดูอะไร
ผู้ให้บริการรายไหนเห็นข้อมูลลูกค้าได้บ้าง ขอดูทะเบียน
ยอมรับ
- ทะเบียนที่มีระดับ ข้อมูลที่เห็น เจ้าของความสัมพันธ์ และวันทบทวนล่าสุด (E15)
- หลักฐานว่ากระทบยอดกับค่าใช้จ่ายจริง
ไม่พอ
- รายชื่อจากความจำของฝ่ายจัดซื้อ
- ทะเบียนที่ไม่มีรายที่ทีมสมัครเองด้วยบัตรเครดิต
ผู้ให้บริการคลาวด์ได้ใบรับรองแล้ว ขอบเขตครอบคลุมบริการที่คุณใช้ไหม
ยอมรับ
- บันทึกว่าใครอ่าน เมื่อไร ครอบคลุมบริการและ region ใด และ control ที่ลูกค้าต้องทำเองถูกโยงเข้า SoA
ไม่พอ
- โลโก้จากหน้าเว็บผู้ให้บริการ
- รายงานรอบที่หมดอายุแล้ว
สัญญากับผู้ให้บริการที่ประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคลกำหนดเรื่องการแจ้งเหตุอย่างไร
ยอมรับ
- DPA ที่ระบุเวลาแจ้งไม่ช้ากว่าเป้าแจ้งลูกค้าในแผนรับมือเหตุ (E16)
ไม่พอ
- เงื่อนไขมาตรฐานที่ไม่มีใครอ่าน และไม่รู้ว่ากำหนดเวลาไว้เท่าไร
ถ้าต้องย้ายออกจากผู้ให้บริการคลาวด์ จะเอาข้อมูลออกอย่างไร
ยอมรับ
- แผนเลิกใช้ใน E17 ที่บอกรูปแบบข้อมูล ผู้รับผิดชอบ และการลบ
ไม่พอ
- "ไม่เคยคิดจะย้าย"
ทำแบบพอดี vs ทำเกิน
แบบประเมิน
พอดี: 1–3 หน้า ตามระดับ ถามเฉพาะสิ่งที่เปลี่ยนการตัดสินใจ
ทำเกิน: แบบสอบถาม 120 ข้อเหมือนกันทุกราย
หลักฐานจากผู้ให้บริการรายใหญ่
พอดี: ใบรับรองหรือรายงาน SOC 2 รอบปัจจุบัน พร้อมบันทึกว่าอ่านขอบเขตแล้ว
ทำเกิน: ส่งแบบสอบถามของเราเองให้ผู้ให้บริการคลาวด์รายใหญ่ตอบ
ทะเบียน
พอดี: สเปรดชีตหนึ่งแผ่นที่กระทบยอดกับค่าใช้จ่ายรายไตรมาส
ทำเกิน: ระบบบริหารผู้ขายแยกต่างหากก่อนมีผู้ให้บริการระดับสูงถึง 10 ราย
ความถี่ทบทวน
พอดี: ระดับสูงปีละครั้งเต็ม และแบบย่อรายไตรมาส ระดับต่ำเมื่อเปลี่ยนบริการ
ทำเกิน: ทบทวนทุกรายทุกไตรมาสเท่ากัน
ตารางแบ่งความรับผิดชอบคลาวด์
พอดี: หนึ่งหน้าต่อบริการหลัก ทบทวนทุก 6 เดือน (E17)
ทำเกิน: คัดลอกเอกสารของผู้ให้บริการทั้งเล่มมาเก็บ
"พอดี" คือคำแนะนำของเราสำหรับองค์กร 30–300 คน ไม่ใช่ข้อกำหนดของมาตรฐาน ทำมากกว่านี้ได้ถ้ามีเหตุผลจากความเสี่ยง
nonconformity ตัวอย่าง
internal audit ครั้งที่ 1 (F3) เทียบค่าใช้จ่ายบัตรเครดิตบริษัทกับทะเบียนผู้ให้บริการ พบบริการอีเมลการตลาดรายใหม่ 1 รายที่เริ่มใช้โดยไม่ผ่านการประเมิน
ล้มเหลวเฉพาะจุด กระบวนการกับผู้ให้บริการรายอื่นที่สุ่มยังทำงาน
ประเมินรายนี้หลังพบแล้วปิดเรื่อง
corrective action ที่ถึงราก
ช่องทางซื้อด้วยบัตรเครดิตไม่ผ่านจุดตรวจใดเลย จึงประเมินรายนี้ทันทีโดยลงวันที่จริง แล้วให้ฝ่ายบัญชีตรวจว่ามีแบบประเมิน ISMS-SU-01 ก่อนอนุมัติจ่ายครั้งแรก และกระทบยอดค่าใช้จ่ายกับทะเบียนทุกไตรมาส (management review ครั้งที่ 2)
สถานการณ์ฝึก · ไม่มีทะเบียนผู้ให้บริการ ผู้ให้บริการ 6 ใน 8 รายที่เห็นข้อมูลลูกค้าไม่มี DPA และไม่เคยมีการทบทวน ขณะที่ SoA ระบุว่า control ทั้งสามข้อทำแล้ว
กระบวนการคุมผู้ให้บริการไม่มีอยู่จริงทั้งระบบ และ SoA ไม่ตรงกับความจริง จึงสงสัยได้อย่างมีนัยสำคัญว่าระบบให้ผลตามที่ตั้งใจ ซึ่งเป็นเกณฑ์ major ตาม ISO/IEC 17021-1 [15]
ทำ DPA ให้ครบ 6 รายก่อนวันตรวจติดตาม
corrective action ที่ถึงราก
กำหนดเจ้าของกระบวนการ (COO) จุดตรวจในการจัดซื้อและการจ่ายเงิน ทะเบียนที่กระทบยอดรายไตรมาส และให้สถานะผู้ให้บริการระดับสูงเป็นตัวชี้วัดใน management review
สถานการณ์ฝึก · รายงาน SOC 2 ของผู้ให้บริการ ticket ที่เก็บไว้ครอบคลุมช่วงเวลาที่จบไปแล้ว 10 เดือน ยังไม่ได้ขอรอบใหม่ แต่ยังอยู่ในรอบทบทวนประจำปีที่กำหนด
ยังไม่ผิดรอบที่องค์กรกำหนด แต่มีแนวโน้มจะเลยรอบ
ไม่ทำอะไร เพราะยังไม่ผิดรอบ
corrective action ที่ถึงราก
บันทึกวันสิ้นสุดช่วงเวลาของรายงานในทะเบียน และตั้งแจ้งเตือนขอรอบใหม่ล่วงหน้า 60 วัน
กฎหมายไทยและกรอบอื่น
NIST CSF 2.0
CIS Controls v8.1
- 15.1–15.7safeguard กลุ่มการจัดการผู้ให้บริการ ตั้งแต่ทะเบียน การจัดระดับ ข้อสัญญา การประเมิน การติดตาม จนถึงการเลิกใช้ ตาม mapping ทางการของ CIS [12]
PDPA
- ม.40หน้าที่ผู้ประมวลผล และข้อตกลงระหว่างผู้ควบคุมกับผู้ประมวลผล [5]
อื่น ๆ
การ map เป็นการเทียบเจตนาโดยประมาณ ไม่ได้หมายความว่าทำข้อหนึ่งแล้วผ่านอีกกรอบหนึ่งโดยอัตโนมัติ
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
ดูโลโก้ใบรับรองแล้วถือว่าผ่าน ต้องอ่านขอบเขตว่าครอบคลุมบริการและ region ที่ใช้ และยังอยู่ในรอบ [2]
ทะเบียนมาจากฝ่ายจัดซื้ออย่างเดียว SaaS ที่ทีมสมัครเองด้วยบัตรเครดิตหลุดเสมอ กระทบยอดกับค่าใช้จ่ายจริง
"ผู้ให้บริการคลาวด์ดูแลความปลอดภัยให้แล้ว" ค่าตั้ง บัญชี และข้อมูลเป็นงานของลูกค้าเสมอ [1]
สัญญาไม่มีเวลาแจ้งเหตุ เมื่อเกิดเหตุจะไม่มีอะไรบังคับให้ผู้ให้บริการบอกเร็วพอให้เราแจ้งลูกค้าทัน
ประเมินครั้งเดียวตอนเซ็นสัญญา ผู้ให้บริการเปลี่ยนบริการ เปลี่ยน sub-processor และเปลี่ยนเงื่อนไขได้ตลอด ต้องมีรอบทบทวน
ข้อมูลรั่วจากผู้ให้บริการของผู้ให้บริการ
ถ้าแหล่งข้อมูลเห็นต่าง
- SOC 2 หรือใบรับรอง 27001ไม่ใช่การแข่งกัน รายงาน SOC 2 ทำโดยผู้สอบบัญชีตามเกณฑ์ของ AICPA [4] ใบรับรอง 27001 รับรองระบบบริหาร ทั้งสองต้องอ่านขอบเขต [2]
- สิทธิ์เข้าตรวจผู้ให้บริการแนวปฏิบัติของ ธปท. คาดหวังให้ธนาคารดูแลผู้ให้บริการอย่างใกล้ชิด [8] แต่ผู้ให้บริการคลาวด์สาธารณะมักไม่ให้ลูกค้าเข้าตรวจเอง จึงใช้รายงานการตรวจอิสระแทน [2]
- SBOM ต้องมีไหมมาตรฐานไม่บังคับรูปแบบ เราถือว่าการสแกน dependency คือขั้นต่ำที่พอดีของบริษัทซอฟต์แวร์ ส่วน SBOM ทำเมื่อลูกค้าขอหรือเมื่อความเสี่ยงสูงพอ ไม่ใช่ข้อบังคับทุกบริการ
- ใช้ 27017 ด้วยไหมISO/IEC 27017 ฉบับปัจจุบันคือฉบับที่ 2 ปี 2026 [14] เป็นแนวทางเพิ่มสำหรับคลาวด์ ใช้อ่านประกอบได้ ไม่จำเป็นต้องขอรับรองแยก
แบบทดสอบ
ผ่านแบบทดสอบบทนี้แล้ว บันทึกไว้ในเครื่องนี้เท่านั้น
แม่แบบขององค์กรสมมติ
ตัวอย่างเพื่อการเรียน ต้องปรับตามบริบทองค์กร แต่งขึ้นเองทั้งหมด ไม่ได้คัดลอกจากที่ใด และไม่ใช่ข้อความของมาตรฐาน
คำศัพท์ในบทนี้
- Supplier tier ระดับความสำคัญของผู้ให้บริการ
- ระดับที่ตัดสินจากข้อมูลที่ผู้ให้บริการเห็นและระบบที่เขาคุม ใช้กำหนดความเข้มของการประเมินและการติดตาม
- DPA (Data Processing Agreement) ข้อตกลงการประมวลผลข้อมูล
- ข้อตกลงระหว่างผู้ควบคุมกับผู้ประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคล กำหนดคำสั่ง มาตรการ การแจ้งเหตุ และการลบข้อมูล
- Sub-processor ผู้ประมวลผลช่วง
- ผู้ให้บริการที่ผู้ประมวลผลใช้ต่ออีกทอดในการประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคล
- SOC 2 report รายงาน SOC 2
- รายงานของผู้สอบบัญชีเรื่อง control ของผู้ให้บริการตามเกณฑ์ของ AICPA แบบ Type II รายงานผลทดสอบตลอดช่วงเวลาหนึ่ง
- Shared responsibility การแบ่งความรับผิดชอบ
- การแบ่งว่าผู้ให้บริการคลาวด์ดูแลส่วนใด ลูกค้าดูแลส่วนใด เปลี่ยนตามชั้นบริการที่ใช้
- Exit plan แผนเลิกใช้
- วิธีนำข้อมูลออก ย้ายไปที่อื่น และลบข้อมูลเมื่อเลิกใช้ผู้ให้บริการ
แหล่งอ้างอิง 15 รายการ
ตรวจทานล่าสุด 12 พ.ย. 2569 · ระดับความมั่นใจของเนื้อหา: ปานกลาง–สูง
- Cloud security shared responsibility model
- Cloud security guidance: Having confidence in cyber security
- Supply chain security guidance (12 principles in four stages)
- SOC 2 — SOC for Service Organizations: Trust Services Criteria
- Personal Data Protection Act B.E. 2562 (2019) Unofficial Translation
- ประกาศคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล เรื่อง มาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2565
- ประกาศคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล เรื่อง หลักเกณฑ์และวิธีการในการแจ้งเหตุการละเมิดข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2565
- ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย ที่ สกช. 5/2566 เรื่อง หลักเกณฑ์การกำกับดูแลความเสี่ยงด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ (Information Technology Risk) ของสถาบันการเงินและสถาบันการเงินเฉพาะกิจ พร้อมแนวปฏิบัติ IT risk management และ Third party risk management
- #StopRansomware: CL0P Ransomware Gang Exploits CVE-2023-34362 MOVEit Vulnerability (AA23-158A)
- British Airways, Boots, BBC payroll data stolen in MOVEit supply-chain attack
- NIST Cybersecurity Framework (CSF) 2.0 Reference Tool export - all informative references (XLSX)
- CIS_Controls_v8.1_Mapping_to_ISO.IEC_27001.2022 (XLSX, 'Last updated June 2024')
- ISO/IEC 27036-1:2021
- ISO/IEC 27017:2026
- Question 39.1 Findings classification – Nonconformities (FAQ)
ข้อกฎหมายไทย แนวทาง NCSC และข้อเท็จจริงเหตุ MOVEit ยืนยันจากเอกสารที่เปิดอ่านได้ ระดับผู้ให้บริการและคำถามในแบบประเมินออกแบบขึ้นเพื่อการสอนสำหรับองค์กรสมมติ
เว็บนี้อ้างข้อกำหนดและ control ด้วยหมายเลขและอธิบายด้วยคำของเราเอง ไม่ได้คัดลอกข้อความมาตรฐาน เมื่อจะนำไปปฏิบัติหรือขอการรับรอง ต้องใช้ตัวมาตรฐานฉบับจริงที่ซื้อจาก ISO หรือ สมอ.